Alior Bank, Strona główna
Powrót do listy artykułów

Promocja czy manipulacja? AI może zmienić zasady gry podczas Black Friday

Black Friday to czas zakupowych okazji, ale też zwiększonego ryzyka internetowych oszustw. Wykorzystując sztuczną inteligencję, cyberprzestępcy tworzą fałszywe oferty, wiarygodnie wyglądające reklamy i deepfake z udziałem znanych osób, przez co rozpoznanie manipulacji staje się trudniejsze. Alior Bank podpowiada, jak rozpoznać zagrożenia i bezpiecznie kupować w internecie.

Black Friday od lat przyciąga atrakcyjnymi rabatami i ograniczonymi czasowo promocjami. Towarzyszące zakupom emocje oraz presja szybkiego podjęcia decyzji mogą jednak osłabiać czujność, co wykorzystują cyberprzestępcy. Jak wynika z raportu Future of Payments 2026, przygotowanego przez Fundację Polska Bezgotówkowa i firmę badawczą Minds & Roses, 33 proc. Polaków deklaruje, że w ciągu ostatniego roku doświadczyło cyberataku. Jak zauważają eksperci Alior Banku, rozwój sztucznej inteligencji stwarza oszustom dodatkowe możliwości tworzenia przekonujących materiałów, które coraz trudniej odróżnić od autentycznych.

Za pomocą narzędzi AI można w krótkim czasie generować realistyczne zdjęcia produktów, treści reklamowe, wiadomości i strony internetowe przypominające oficjalne witryny znanych marek. Szczególnym zagrożeniem jest deepfake, czyli fałszywe nagranie wykorzystujące wizerunek lub głos znanych osób, np. celebrytów, pozornie reklamujących określone produkty. 

Dziś profesjonalny wygląd reklamy czy obecność znanej twarzy nie są gwarancją wiarygodności oferty. Dlatego przed zakupem warto sprawdzić, kto opublikował materiał – czy pochodzi on z oficjalnego źródła i czy informacje znajdują potwierdzenie w innych kanałach, np. komunikatach marki lub dodatkowych zdjęciach przedstawiających tę samą sytuację – podkreśla Bartłomiej Dyrga, menedżer Zespołu Utrzymania Cyberbezpieczeństwa w Alior Banku.

Sygnałem ostrzegawczym powinny być także komunikaty wywierające presję czasu, takie jak „tylko teraz” czy „zostały dwie sztuki”. Wyjątkowo duże obniżki i linki prowadzące do rzekomo kończących się promocji mogą skłaniać do pochopnych decyzji. Przed dokonaniem zakupu warto spokojnie zweryfikować ofertę oraz dane sprzedawcy, w tym NIP, wpis w KRS, adres i numer telefonu. Należy również zachować ostrożność wobec sklepów oferujących wyłącznie jedną formę płatności. Szczególnie przy zakupach o większej wartości warto rozważyć zapłatę po dostarczeniu towaru, pamiętając, że sama metoda nie gwarantuje bezpieczeństwa transakcji. 

Najważniejsze, by nie podejmować decyzji pod wpływem emocji, presji czasu czy zaufania do osoby promującej produkt. Nawet wyjątkowo atrakcyjna oferta powinna zostać sprawdzona przed dokonaniem płatności – zaznacza Bartłomiej Dyrga.

Sztuczna inteligencja może również wspierać rozpoznawanie takiej manipulacji. Narzędzia AI pozwalają analizować podejrzane zdjęcia, nagrania i treści, jednak uzyskane wyniki wymagają dodatkowej weryfikacji i nie powinny być traktowane jako ostateczne potwierdzenie autentyczności materiału. W obliczu coraz bardziej zaawansowanych metod oszustwa podstawą bezpiecznych zakupów pozostają uważność, sprawdzanie źródeł informacji i świadome podejmowanie decyzji.